ირანი. იეჰოვას მოწმეები; კონვერტაციის შემდგომი საფრთხეები. აპრილი, 2019

  1. ზოგადი ინფორმაცია იეჰოვას მოწმეების შესახებ და განსხვავებები მათ რწმენასა და ქრისტიანობას შორის – ვებ-გვერდი Christianity.com მიხედვით, იეჰოვას მოწმეთა მიმდინარეობა დაფუძვნებულ იქნა 1870 წელს ვინმე ჩარლზ ტაზე რასელის მიერ, პენსილვანიის ქალაქ პიტსბურგში. თავიდან აღნიშნული ჯგუფი ბიბლიის შემსწავლელი მოძრაობის სახელით იყო ცნობილი. ადრეულ ეტაპზე, ჯგუფს ასევე მოიხსენიებდნენ „საგუშაგო კოშკის საზოგადოების“ სახელი, რადგან ბატონი რასელი გამოსცემდა ჟურნალს სახელწოდებით „სიონის საგუშაგო კოშკი“. დღესდღეისობით, მსოფლიოში დაახლოებით 8.3 მილიონი იეჰოვას მოწმეა, ხოლო მათი კონგრეგაციების რაოდენობა თითქმის 120 000 არის.

იეჰოვას მოწმეების თაყვანისცემის ძირითადი ობიექტი არის მამა ღმერთი იგივე იაჰვე, სწორედ აქედან მოდის მათი სახელი. შესაბამისად, მათ არ სჯერათ წმინდა სამების და ღმერთის სამბუნებიანობის. ისინი არ იყენებენ ბიბლიის სტანდარტულ ვერსიას და ამის მაგივრად, გააჩნიათ ბიბლიის საკუთარი თარგმანი, რომელსაც „ახალი სამყაროს თარგმანს“ უწოდებენ.  იეჰოვას მოწმეები, ასევე, არ აღიარებენ იესო ქრისტეს, როგორც ღმერთს და, შესაბამისად, მასზე არ ლოცულობენ. იეჰოვას მოწმეების აზრით, იესო დედამიწაზე ღმერთმა გამოაგზავნა სამოთხიდან და სწორედ მისი კაცობრიობისადმი მსხვერპლშეწირვითა და აღდგომით გახდა შესაძლებელი, ადამიანებისთვის სასუფევლის დამკვიდრება. მათ ასევე სჯერათ, რომ იესო ახლა „ღმერთის ზეციურ სამეფოს“ მართავს, როგორც მეფე, თუმცა, მათთვის მთავარია იესოს სიტყვები, როდესაც მან თქვა, რომ „მამა ღმერთი ჩემზე გაცილებით აღმატებულია“. შესაბამისად, ისინი თაყვანს არ სცემენ იესოს, რახან მათ ის ღმერთად არ მიჩნიათ.

მათ ასევე არ სჯერათ სულიწმინდის, როგორც ღმერთის განუყოფელი ნაწილის ცნების. მათი აზრით, სულიწმინდა წარმოადგენს ღმერთის მიერ ბოძებულ ძალას. ისინი არ აღიქვამენ სულიწმინდას, როგორც კონკრეტულ „არსებას“, არამედ მათი აზრით, როდესაც ბიბლიაში სულიწმინდაზეა საუბარი, ეს მიუთითებს ღმერთის ხელებზე, ხელებზე. იეჰოვას მოწმეების რწმენით, როგორც ოსტატის ხელები და თითები ვერ იმუშავებენ მისი გონებისაგან დამოუკიდებლად, ისე ვერ იამოქმედებს სულიწმინდა უშუალოდ ღმერთის მითითების გარეშე.

იეჰოვას მოწმეები არ აღნიშნავენ ისეთ სადღესასწაულო დღეებს, როგორიცაა – შობა ან აღდგომა, რაც ბუნებრივია, რახან მათ არ სჯერათ იმის, რომ იესო ქრისტე და მამა ღმერთი თანაბარნი არიან. ისინი ასევე არ აღნიშნავენ სხვა, ეროვნულ სადღესასწაულო დღეებსა თუ საკუთარ დაბადების დღეებსაც კი, იმ მიზნით, რომ დანარჩენი სამყაროსგან იზოლირებულნი იყვნენ. ისინი ასევე ცდილობენ, იყვნენ პოლიტიკურად მაქსიმალურად ნეიტრალურები. ისინი არ მსახურობენ სამხედრო სამსახურში თუ პოლიტიკურ თანამდებობებზე, რადგან მიაჩნიათ, რომ ამ გზით საკუთარ კულტურას დაშორდებიან. ამის მაგივრად, ისინი განსაკუთრებულ ყურადღებას უთმობენ „ღმერთის ზეციერ სამეფოში“ მოხვედრასა და მოქალაქეობას. იეჰოვას მოწმეებს სჯერათ, რომ სამოთხეში ღმერთის ნამდვილი სამეფო არსებობს, რომელიც ადამიანთა სამეფოებსა და მთავრობებს ჩაანაცვლებს და ამით ღმერთის მიერ კაცობრიობისთვის დაწესებულ მიზანს შეასრულებს. მათი აზრით, ზეციურ სამეფოში იაჰვე ღმერთი, იესო და ანგელოზები ცხოვრობენ, ხოლო დაახლოებით 144 000 ადამიანი მკვდრეთით აღსდგება, რათა იესოსთან ერთად სამოთხის სამეფო მართონ.

რაც შეეხება ჯოჯოხეთს, იეჰოვას მოწმეებს მისი არსებობის არ სჯერათ და  მიიჩნევენ, რომ სიკვდილის შემდეგ ადამიანი არსებობას წყვეტს, შესაბამისად, ის არ იტანჯება ცეცხლით სავსე ჯოჯოხეთში.

საინტერესო ფაქტია, რომ იეჰოვას მოწმეები კატეგორიულად ეწინააღმდეგებიან სისხლის გადასხმას, მაშინაც კი, როდესაც სამკვდრო-სასიცოცხლო სიტუაციაა. ისინი ამას ბიბლიით ხსნიან და ამბობენ, რომ ბიბლია კრძალავს საკუთარი სხეულის შესანარჩუნებლად სისხლის მიღებას.

მიუხედავად იმისა, რომ ქრისტიანები არიან, იეჰოვას მოწმეები არ იყენებენ ჯვარს, როგორც თაყვანისცემის ობიექტს. მათი განმარტებით, ეს განპირობებულია ორი ფაქტორით: 1. მათი ბიბლიის მიხედვით, იესო ჯვარზე არ გაუკრავთ და ეს ობიექტი უბრალო ძელი იყო; 2 – ბიბლია მკაცრად მოუწოდებს ქრისტიანებს, „განერიდონ ყველანაირ კერპს“, შესაბამისად, ისინი ვერ გამოიყენებენ ჯვარს, როგორც თაყვანისცემის ობიექტს. ბუნებრივია, ისინი ასევე არ იყენებენ პირჯვარს.

იეჰოვას მოწმეებს სჯერათ და იყენებენ მთლიან ბიბლიას, რაც მოიცავს საღვთო წიგნის  ორივე ნაწილს – ძველსა და ახალ აღთქმებს. მათ არ სჯერათ კრეციონიზმის (მოძღვრება იმის შესახებ, რომ ღმერთმა სამყარო პირდაპირი გაგებით 6 დღეში შექმნა), რადგან მიაჩნიათ, რომ ბიბლიაში ნახსენებ სიტყვა „დღე“-ში გაცილებით დიდი დრო იგულისხმება, ასევე, მათი აზრით, ბიბლიაში წერია, რომ სამყარო ღმერთის მიერ დედამიწის 6 დღეში შექმნამდე გაცილებით ადრე არსებობდა.

იეჰოვას მოწმეების რწმენა მათ სხვა რელიგიებისადმი ტოლერანტული მიდგომისკენ მოუწოდებს, რასაც ისინი ბიბლიით ხსნიან, სადაც წერია, რომ „ყველას პატივი უნდა სცე“. თუმცაღა, მათი რწმენით, ისევე როგორც სხვა ნებისმიერი რელიგიის რწმენით, სწორედ მათი რელიგიაა ერთადერთი და ნამდვილი.

გამოყენებული წყაროები

  1. christianity.com – article “10 THINGS EVERYONE SHOULD KNOW ABOUT JEHOVAH’S WITNESSES AND THEIR BELIEFS” available at https://www.christianity.com/church/denominations/10-things-everyone-should-know-about-jehovah-s-witnesses-and-their-beliefs.html [accessed 1 April 2019]
  2. Official Web-page of Jehovah Witnesses – Frequently Asked Questions – available at https://www.jw.org/en/jehovahs-witnesses/faq/ [accessed 1 April 2019]
  3. Official Web-page of Jehovah Witnesses – “What Do Jehovah’s Witnesses Believe?” – available at https://www.jw.org/en/jehovahs-witnesses/faq/jehovah-witness-beliefs/ [accessed 1 April 2019]

Official Web-page of Jehovah Witnesses – Jesus dying Do Jehovah’s Witnesses Believe in Jesus? – available at https://www.jw.org/en/jehovahs-witnesses/faq/believe-in-jesus/ [accessed 1 April 2019]

  1. ექმნებათ თუ არა საფრთხე ირანში ისლამის შიიტური მიმდინარეობიდან ქრისტიანობაზე (იეჰოვას მოწმეები) კონვერტირებულ პირებს?

ამერიკის შეერთებული შტატების სახელმწიფო დეპარტამენტი ირანში რელიგიის თავისუფლების შესახებ საკუთარ 2018 წლის ანგარიშში (რომელიც 2017 წელს განვითარებულ მოვლენებს ასახავს) წერს, რომ კონსტიტუციის თანახმად, ირანი წარმოადგენს ისლამურ რესპუბლიკას და ყველა კანონი შესაბამისობაში უნდა იყოს შარიათთან. ასევე, ადამიანებს აქვთ საკუთარ ძირითად, პოლიტიკურ, ეკონომიკურ თუ სხვა ტიპის უფლებებზე წვდომა, მხოლოდ „ისლამისტური კრიტერიუმების“ გათვალისწინებით. ირანის სისხლის სამართლის კოდექსი აწესებს სიკვდილით დასჯას მუსლიმების მიმართ სხვა რელიგიის წარმომადგენელი პირის მხრიდან პროზელიტიზმისთვის (რელიგიის აქტიური ქადაგება, მისწრაფება საკუთარ სარწმუნოებაზე მოაქციო სხვები), ასევე, „ღმერთის მიმართ მტრობისა“ და წინასწარმეტყველის შეურაცხყოფისთვის. კონსტიტუცია, ასევე, უკრძალავს მუსლიმ მოქალაქეებს საკუთარი რელიგიის შეცვლას ან უარყოფას.

რელიგიური დემოგრაფიის კუთხით მდგომარეობა შემდეგია: ირანის მოსახლეობა 80 მილიონზე მეტია. აქედან 99.4% არის მუსლიმი, მათ შორის 90-95 % შიიტი, ხოლო 5-10 % სუნიტი; რელიგიური უმცირესობა ირანში მოსახლეობის ერთ პროცენტზე ნაკლებს შეადგენს და მოიცავს ბაჰაებს, ქრისტიანებს, საბეან-მანდეანებს, ზოროასტრებს, ებრაელებს და იარსანებს. სამი ყველაზე დიდი არა-მუსლიმური უმცირესობა არიან ბაჰაები, ქრისტიანები და იარსანები.[1]

ამერიკის შეერთებული შტატების საერთაშორისო რელიგიის თავისუფლების კომისია საკუთარ 2018 წლის ანგარიშში ირანის ისლამური რესპუბლიკის შესახებ წერს, რომ კონსტიტუცია ცნობს მხოლოდ ქრისტიანებს, ებრაელებს და ზოროასტრებს, როგორც დაცულ რელიგიურ უმცირესობას და ნებას რთავს მათ, აღასრულონ საკუთარი რელიგიური რიტუალები „კანონის მოთხოვნების ფარგლებში“.  ზემოხსენებული ჯგუფების უფლებების დასაცავად, პარლამენტის 290 ადგილიდან გამოყოფილია 5.

ანგარიშის მიხედვით, გასული წლის განმავლობაში ირანში რელიგიური უმცირესობების მდგომაროება გაუარესდა, განსაკუთრებით კი, სამთავრობო ძალების მხრიდან ძალადობის სამიზნეს წარმოადგენდნენ ბაჰაები და კონვერტირებული ქრისტიანები. კონვერტირებული ქრისტიანების მიმართ გამოიყენებოდა განსაკუთრებით მკაცრი სადამსჯელო ზომები, მაგალითად, საკუთარი რელიგიური აქტივობების გამო, ზოგიერთ მათგანს შეეფარდა 10 ან მეტი წლით თავისუფლების აღკვეთა. ასევე, გამახვილებული იყო ყურადღება იმ ფაქტზე, რომ კონვერტირებული ქრისტიანები განსაკუთრებულ სამიზნეს წარმოადგენენ იმის გამო, რომ ისინი, როგორც სპარსელები, წირვებს ატარებენ სპარსულ ენაზე და, ასევე,  მიმართავენ პროზელიტიზმს სხვა რელიგიის წარმომადგენელი პირების მიმართ.[2]

გაერთიანებული სამეფოს საშინაო საქმეთა ოფისი საკუთარ 2017 წლის ანგარიშში ირანში ქრისტიანებისა და კონვერტირებული ქრისტიანების მდგომარეობის შესახებ წერს, რომ შარიათის მიხედვით, მუსლიმებს სხვა რელიგიაზე კონვერტაცია ეკრძალებათ. ასევე, კონვერტირებულ პირებს, სახელწმიფო არ რთავს ნებას, საკუთარი რელიგიის ცვლილება ასახონ შესაბამის დოკუმენტში. ისლამიდან კონვერტირებული ქრისტიანები წარმოადგენენ რისკ ჯგუფს, რადგან ისინი მიიჩნევიან განდგომილებად, რაც წარმოადგენს სისხლის სამართლის დანაშაულს და შესაძლო სიკვდილით დასჯის წინაპირობას შარიათის მიხედვით. კონვერტირებული ქრისტიანები ხშირად წარმოადგენენ თავდასხმების სამიზნეს; ისინი ასევე, ხშირად ექვემდებარებიან სამთავრობო ძალების მხრიდან ძალადობას, დაკავებას, საპატიმროებში წამებისა და ა.შ.

ანგარიშში ასევე საუბარია ზემოხსენებული პირების მიმართ საზოგადოების და ოჯახის მხრიდან დამოკიდებულებაზე. მაგალითად, კონვერტირებული პირები, რომლებიც არიან რელიგიური ოჯახებიდან, ხშირად სერიოზულ პრობლემებს აწყდებიან, იმ შემთხვევაში, თუ ოჯახის წევრები შეიტყობენ მათი კონვერტაციის ფაქტის შესახებ.[3]

საერთაშორისო არასამთავრობო ორგანიზაცია „Amnesty International“ საკუთარი 2018 წლის ანგარიშში ირანის შესახებ წერს, რომ ადამიანის უფლება, შეიცალოს საკუთარი რელიგია, ხშირად ირღვეოდა. მაგალითად, კონვერტირებული ქრისტიანების შემთხვევაში, სახეზე იყო ზედმეტად მკაცრი საპატიმრო ვადები (10-15 წელი), ასევე, ხშირ რეიდებს ექვემდებარებოდა მათი სალოცავი ადგილები.[4]

„საერთაშორისო არასამთავრობო ორგანიზაცია Human Rights Watch“ 2017 წლის ანგარიშში ირანის შესახებ წერს, რომ მუსლიმური წარმომავლობის მქონე კონვერტირებული ქრისტიანები ხშირად წარმოადგენენ სამთავრობო ძალების მხრიდან სამიზნეებს. ასევე, საუბარი იყო ე.წ. სახლის ეკლესიების (ადგილები, სადაც კონვერტირებული ქრისტიანები ატარებენ წირვას, ლოცულობენ და ა.შ) დარბევის ფაქტებზე.[5]

„Freedom House“ ირანის შესახებ საკუთარ 2018 წლის ყოველწლიურ ანგარიშში წერს, რომ სამთავრობო ძალების მხრიდან ხშირია არა-მუსლიმური რელიგიური უმცირესობების მიმართ ძალადობის და დისკრიმინაციის ფაქტები. ხშირია კონვერტირებული ქრისტიანების დარბევის ფაქტები. გასული წლების განმავლობაში, ფიქსირდებოდა ე.წ. სახლის ეკლესიებზე განხორციელებული რეიდებისა და პასტორების დაკავების შემთხვევები.[6]

Human Rights Watch ირანის შესახებ 2019 წელს გამოქვეყნებულ ყოველწლიურ ანგარიშში (საანგარიშო პერიოდი – 2018 წელი) წერს, რომ ირანულ არასამთავრობო ორგანიზაცია Article 18-ის მიერ მოწოდებულ ინფორმაციაზე დაყრდნობით, მიმდინარე წლის 30 სექტემბრის მდგომარეობით, დაპატიმრებული იყო ისლამიდან ქრისტიანობაზე კონვერტირებული 37 პირი „მისიონერული საქმიანობისთვის“ (ქადაგება).[7]

[1] United States Department of State, Annual report on religious freedom (covering 2017), available at

[accessed 1 April 2019]

[2] United States Commission on International Religious Freedom, USCIRF Annual Report 2018,  available at

[accessed 1 April 2019]

[3] United Kingdom: Home Office, Country Policy and Information Note – Iran: Christians and Christian converts, 27 February 2017, Version 3.0, available at:

[accessed 1 April 2019]

[4] Amnesty International, Amnesty International Report 2017/18 – Iran, 22 February 2018, available at:

[accessed 1 April 2019]

[5] Human Rights Watch, World Report 2017 – Iran, 12 January 2017, available at:

[accessed 1 April 2019]

[6] Freedom House, Freedom in the World 2018 – Iran, 19 January 2018, available at:

[accessed 1 April 2019]

[7] Human Rights Watch, World Report 2019 Iran – available at

[accessed 1 April 2019]

ნიგერია. ქრისტიანებისა მდგომარეობა (ლაგოსი; რივერსი). თებერვალი, 2019

ნიგერიის მოსახლეობა დაახლოებით 190 მილიონია. ქვეყნის მოსახლეობის 49.3% მუსლიმი, ხოლო 48.8% ქრისტიანია. დანარჩენი 2% ან სხვა რელიგიური კუთვნილებისაა ან საერთოდ არ მიაკუთვნებს თავს რომელიმე რელიგიას. ბევრი ნიგერიელი, ქრისტიანობასა თუ ისლამთან ერთად, მკვიდრი რწმენების მიმდევარია.

ნიგერიის კონსტიტუცია უკრძალავს როგორც ფედერალურ, ასევე შტატების მთავრობებს სახელმწიფო რელიგიის დაწესებას; აკრძალულია რელიგიური ნიშნით დისკრიმინაცია. გარდა ამისა, ქვეყნის კონსტიტუციით გარანტირებულია რელიგიის არჩევის, აღმსარებლობის, პროპაგანდისა და შეცვლის თავისუფლება. ადამიანის უფლებათა დამცველი ჯგუფები კვლავ ამახვილებენ ყურადღებას იმ ფაქტზე, რომ ფედერალური მთავრობა ხშირად ვერ ახერხებს რელიგიური ჯგუფების წინააღმდეგ ძალადობის პრევენციას ან შემდგომ ეფექტურ რეაგირებას, ძირითადად ჩრდილო-აღმოსავლეთ და ცენტრალურ რეგიონებში.

ქრისტიანთა გარკვეული ჯგუფის მტკიცებით, ისინი განიცდიან მთავრობის მხრიდან ეკლესიებისა და ქრისტიანული საზოგადოებების დაცვის ნაკლებობას, განსაკუთრებით ცენტრალურ და ჩრდილოეთის შტატებში. ისინი, ასევე, საუბრობენ ქვეყნის ჩრდილოეთში არსებულ დისკრიმინაციაზე ეკლესიის მშენებლობისთვის მიწაზე ნებართვისა და უნივერსიტეტებში ჩაბარების კუთხით.

დამკვირვებლების მტკიცებით, გარკვეულ შემთხვევებში ძალადობისა და მკვლელობების მოტივი რელიგია მხოლოდ ნაწილობრივაა და სხვა ფაქტორები, როგორიცაა ეთნიკური კომპონენტი, კორუფცია, კრიმინოგენული ვითარება და კონფლიქტი საძოვრების გამო, არანაკლებ მნიშვნელოვანია.[1]

წყაროები რელიგიური მოტივით ძალადობის ძირითად წყაროდ ტერორისტულ დაჯგუფება „ბოკო ჰარამს“ განიხილავენ. ევროპის თავშესაფრის მხარდაჭერის ოფისი 2018 წლის ნოემბერში გამოქვეყნებულ ანგარიშში ნიგერიის შესახებ წერს, რომ 2009 წლამდე „ბოკო ჰარამის“ მთავარ სამიზნეს ქრისტიანები არ წამოადგენდნენ. მაგალითად, 2003 წლის 24 დეკემბერს (შობის ღამეს) განხორციელებული თავდასხმა პოლიციის განყოფილებაზე არანაირ კავშირში არ ყოფილა რელიგიურ სიმბოლიზმთან. მიდგომა შეიცვალა 2009 წლის შემდეგ, როდესაც დაჯგუფებამ „ამბოხებიდან ტერორიზმისკენ“ დაიწყო ტრანსფორმაცია. აღნიშნულ გარდაქმნას მკვლევარები ხსნიან „საერთაშორისო აუდიენციის“ ყურადღების მიქცევის სურვილით. დასავლეთის მედია, უპირველესად, ქრისტიანებზე თავდასხმას უფრო დაუთმობს ყურადღებას, ვიდრე ისლამური სექტის შიგა ბრძოლას. ასეა თუ ისე, ამჟამად „ბოკო ჰარამი“ თავს მიიჩნევს გლობალური წმინდა ომის ნაწილად, როდესაც თავს აჩვენებს ქრისტიანი აგრესორებისგან მუსლიმების დამცველად. 2014 წელს „ბოკო ჰარამის“ სამიზნე უფრო ხშირად ეკლესიები იყო, ვიდრე მეჩეთები. წყაროები ამ ფაქტს იმით ხსნია, რომ „ბოკო ჰარამი“ ქრისტიანობას მჭიდროდ აკავშირებს დასავლეთთან, ქვეყნის სეკულარულ მთავრობასა და ნიგერიის სხვა ეთნიკურ ჯგუფებთან, რომლებიც ადგილობრივი გავლენის მოპოვების პროცესში მისი მეტოქეები არიან. 2014 წლის თებერვალში დაჯგუფებამ 106 ქრისტიანი მოკლა იზგეში (კამერუნის საზღვართან ახლოს). წყაროების თანახმად, ტერორისტებმა გააცალკევეს მუსლიმები და ქრისტიანები და ქრისტიანები იქვე დახოცეს. 2016 წლის 4 აგვისტოს აბუ მუსაბ ალ-ბარნავიმ, რომელიც თავს „ბოკო ჰარამის“ ახალ ლიდერად მოიხსენიებდა, ფიცი დადო, რომ ამიერიდან მისი სამიზნე იქნებოდნენ ქრისტიანები და ეკლესიები და დასრულდებოდა იერიშები მეჩეთებსა და რიგით მუსლიმებზე. ეს იყო უდიდესი ცვლილება ნიგერიელი ექსტრემისტების სტრატეგიაში, რომელთაც მეჩეთებზე თავდასხმებისას, გაცილებით მეტი მუსლიმი ჰყავდათ მოკლული, ვიდრე ქრისტიანი.

2018 წლის პირველი 6 თვის განმავლობაში „ბოკო ჰარამს“ 250 ქრისტიანი ჰყავდა მოკლული. აღნიშნული მაჩვენებელი 2 450 შეადგენდა 2015 წლის ივნისიდან 2018 წლის ივნისამდე პერიოდისთვის.

ნიგერიის ჩრდილოეთ შტატებში, სადაც ქრისტიანები უმცირესობაში არიან, მუსლიმებისთვის მოქმედებს შარიათის კანონები; შარიათის კანონები, ასევე, გამოიყენება იმ არა მუსლიმთა მიმართ, ვინც სამოქალაქო ან სისხლის სამართლებრივ დავას აწარმოებს მუსლიმებთან. გავრცელებული ინფორმაციით, იმ შტატებში, სადაც შარიათია გამოცხადებული, რელიგიური უმცირესობები განიცდიან დისკრიმინაციას და არიან მძიმე სასჯელების მსხვერპლნი. იმ შტატებში, სადაც ამის დისკრეცია არსებობს, საერთო სამართლის სასამართლოები განიხილავენ არა მუსლიმების და ასევე იმ მუსლიმების საქმეებს, რომლებიც არ ირჩევენ შარიათის სასამართლოებს. წინა წლებისგან განსხვავებით, ქრისტიანულ ჯგუფებს აღარ გაუვრცელებიათ ინფორმაცია, ჩრდილოეთ შტატებში არა მუსლიმთა შარიათის სასამართლოში მათი ნების საწინააღმდეგოდ გამოცხადების შესახებ. წყაროების ცნობით, ქრისტიანთა უმრავლესობამ ისწავლა, რომ მათ აქვთ უფლება უარი თქვან შარიათის სასამართლოში გამოცხადებაზე და იყენებენ ამ უფლებას, გარდა იმ შემთხვევებისა, როდესაც თავად გადაწყვეტენ ასეთ სასამართლოებში მისვლას.

დავათა კონსტრუქციული გადაწყვეტის აფრიკული ცენტრის თანახმად, 1999 წლის შემდეგ, ნიგერიის ყველაზე სერიოზული რელიგიურად მოტივირებული კონფლიქტები დაკავშირებულია „ბოკო ჰარამთან“. დაჯგუფება ცდილობს ძირითადად მუსლიმებით დასახლებულ ჩრდილოეთში შარიათზე დაფუძნებული მმართველობა დანერგოს. გარდა „ბოკო ჰარამისა“, ქრისტიანული ორგანიზაციები და თემების ლიდერები მუდმივად აცხადებენ, რომ ჩრდილოეთის ლიდერები ცდილობენ ქვეყნის ისლამიზაციას. ამის დასტურად, მათ შორის, მოჰყავთ არასამთავრობო ორგანიზაციების მარეგულირებელი კანონპროექტი, რომელიც ფედერალურ ხელისუფლებას მისცემს ეკლესიების კონტროლის საშუალებას, რადგან ეკლესიები, რეგისტრაციის სტატუსით, არასამთავრობო ორგანიზაციების კატეგორიის ქვეშაა. სხვადასხვა რელიგიური ჯგუფის მტკიცებით, აღნიშნული აქტის ნამდვილი მიზანი ნიგერიაში ისლამის გავრცელებაა.[2]

თავშესაფრის მაძიებელ პირთა წარმოშობის ქვეყნის შესახებ ინფორმაციის მოპოვების განყოფილების მიერ შესწავლილ წყაროებში არ მოიძებნა სხვა დამატებითი ინფორმაცია ქრისტიანებისა თუ კონვერტირებული ქრისტიანების მიმართ დამოკიდებულების შესახებ ქვეყნის სამხრეთ, კონკრეტულად ლაგოსისა და რივერსის შტატებში.

შეჯამება

ნიგერიის კონსტიტუცია კრძალავს სახელმწიფო რელიგიის დაწესებას და აღიარებს რელიგიის არჩევისა და შეცვლის თავისუფლებას. ქვეყნის მოსახლეობა თითქმის თანაბრადაა გაყოფილი ქრისტიანებად და მუსლიმებად. წყაროები ქრისტიანების მიმართ ძალადობის ძირითად წყაროდ ტერორისტულ დაჯგუფება „ბოკო ჰარამს“ ასახელებენ. დაჯგუფება ქვეყნის ჩრდილო-აღმოსავლეთ შტატებშია აქტიური. ბოლო პერიოდში ნიგერიის შეიარაღებული ძალების მოქმედებების შედეგად, აღნიშნულ რეგიონებშიც საგრძნობლად სუსტდება „ბოკო ჰარამის“ პოზიციები. ქრისტიანები დისკრიმინაციასა და მათი უფლებების დარღვევებს, ძირითადად, ჩრდილოეთ და ცენტრალურ შტატებში უჩივიან.

ნიგერიის ჩრდილოეთ შტატებში უმრავლესობას მუსლიმები წარმოადგენენ და იქ შარიათის კანონები მოქმედებს. ცენტრალური შტატები შერეული რელიგიური კომპოზიციისა. სამხრეთ შტატებში კი უმრავლესობას ქრისტიანები წარმოადგენენ. ლაგოსისა და რივერსის შტატები ნიგერიის სამხრეთით მდებარეობს. აღნიშნულ შტატებში „ბოკო ჰარამი“ არ არის აქტიური, ქრისტიანები კი უმრავლესობას წარმოადგენენ. შესწავლილ წყაროებში არ მოიძებნა ინფორმაცია ქრისტიანებისა თუ კონვერტირებული ქრისტიანების მიმართ ადამიანის უფლებების მასობრივი დარღვევების, დევნის, დისკრიმინაციისა თუ შევიწროვების შესახებ ქვეყნის სამხრეთ, კონკრეტულად ლაგოსისა და რივერსის შტატებში.

[1] USDOS – US Department of State: 2017 Report on International Religious Freedom – Nigeria, 29 May 2018

 (accessed on 27 February 2019)

[2] EASO – European Asylum Support Office: Nigeria; Targeting of individuals, November 2018

 (accessed on 27 February 2019)

ირანი. კონვერტირებულ ქრისტიანთა მიმართ არსებული დამოკიდებულება. ივლისი, 2018

ამერიკის შეერთებული შტატების სახელმწიფო დეპარტამენტი ირანში რელიგიის თავისუფლების შესახებ საკუთარ 2018 წლის ანგარიშში (რომელიც 2017 წელს განვითარებულ მოვლენებს ასახავს) წერს, რომ კონსტიტუციის თანახმად, ირანი წარმოადგენს ისლამურ რესპუბლიკას და ყველა კანონი შესაბამისობაში უნდა იყოს შარიათთან. ასევე, ადამიანებს აქვთ საკუთარ ძირითად, პოლიტიკურ, ეკონომიკურ თუ სხვა ტიპის უფლებებზე წვდომა, მხოლოდ „ისლამისტური კრიტერიუმების“ გათვალისწინებით. ირანის სისხლის სამართლის კოდექსი აწესებს სიკვდილით დასჯას მუსლიმების მიმართ სხვა რელიგიის წარმომადგენელი პირის მხრიდან პროზელიტიზმისთვის (რელიგიის აქტიური ქადაგება, მისწრაფება საკუთარ სარწმუნოებაზე მოაქციო სხვები), ასევე, „ღმერთის მიმართ მტრობისა“ და წინასწარმეტყველის შეურაცხყოფისთვის. კონსტიტუცია, ასევე, უკრძალავს მუსლიმ მოქალაქეებს საკუთარი რელიგიის შეცვლას ან უარყოფას.

რელიგიური დემოგრაფიის კუთხით მდგომარეობა შემდეგია: ირანის მოსახლეობა 80 მილიონზე მეტია. აქედან 99.4% არის მუსლიმი, მათ შორის 90-95 % შიიტი, ხოლო 5-10 % სუნიტი; რელიგიური უმცირესობა ირანში მოსახლეობის ერთ პროცენტზე ნაკლებს შეადგენს და მოიცავს ბაჰაებს, ქრისტიანებს, საბეან-მანდეანებს, ზოროასტრებს, ებრაელებს და იარსანებს. სამი ყველაზე დიდი არა-მუსლიმური უმცირესობა არიან ბაჰაები, ქრისტიანები და იარსანები.[1]

ამერიკის შეერთებული შტატების საერთაშორისო რელიგიის თავისუფლების კომისია საკუთარ 2018 წლის ანგარიშში ირანის ისლამური რესპუბლიკის შესახებ წერს, რომ კონსტიტუცია ცნობს მხოლოდ ქრისტიანებს, ებრაელებს და ზოროასტრებს, როგორც დაცულ რელიგიურ უმცირესობას და ნებას რთავს მათ, აღასრულონ საკუთარი რელიგიური რიტუალები „კანონის მოთხოვნების ფარგლებში“.  ზემოხსენებული ჯგუფების უფლებების დასაცავად, პარლამენტის 290 ადგილიდან გამოყოფილია 5.

ანგარიშის მიხედვით, გასული წლის განმავლობაში ირანში რელიგიური უმცირესობების მდგომაროება გაუარესდა, განსაკუთრებით კი, სამთავრობო ძალების მხრიდან ძალადობის სამიზნეს წარმოადგენდნენ ბაჰაები და კონვერტირებული ქრისტიანები. კონვერტირებული ქრისტიანების მიმართ გამოიყენებოდა განსაკუთრებით მკაცრი სადამსჯელო ზომები, მაგალითად, საკუთარი რელიგიური აქტივობების გამო, ზოგიერთ მათგანს შეეფარდა 10 ან მეტი წლით თავისუფლების აღკვეთა. ასევე, გამახვილებული იყო ყურადღება იმ ფაქტზე, რომ კონვერტირებული ქრისტიანები განსაკუთრებულ სამიზნეს წარმოადგენენ იმის გამო, რომ ისინი, როგორც სპარსელები, წირვებს ატარებენ სპარსულ ენაზე და, ასევე,  მიმართავენ პროზელიტიზმს სხვა რელიგიის წარმომადგენელი პირების მიმართ.[2]

გაერთიანებული სამეფოს საშინაო საქმეთა ოფისი საკუთარ 2017 წლის ანგარიშში ირანში ქრისტიანებისა და კონვერტირებული ქრისტიანების მდგომარეობის შესახებ წერს, რომ შარიათის მიხედვით, მუსლიმებს სხვა რელიგიაზე კონვერტაცია ეკრძალებათ. ასევე, კონვერტირებულ პირებს, სახელწმიფო არ რთავს ნებას, საკუთარი რელიგიის ცვლილება ასახონ შესაბამის დოკუმენტში. ისლამიდან კონვერტირებული ქრისტიანები წარმოადგენენ რისკ ჯგუფს, რადგან ისინი მიიჩნევიან განდგომილებად, რაც წარმოადგენს სისხლის სამართლის დანაშაულს და შესაძლო სიკვდილით დასჯის წინაპირობას შარიათის მიხედვით. კონვერტირებული ქრისტიანები ხშირად წარმოადგენენ თავდასხმების სამიზნეს; ისინი ასევე, ხშირად ექვემდებარებიან სამთავრობო ძალების მხრიდან ძალადობას, დაკავებას, საპატიმროებში წამებისა და ა.შ.

ანგარიშში ასევე საუბარია ზემოხსენებული პირების მიმართ საზოგადოების და ოჯახის მხრიდან დამოკიდებულებაზე. მაგალითად, კონვერტირებული პირები, რომლებიც არიან რელიგიური ოჯახებიდან, ხშირად სერიოზულ პრობლემებს აწყდებიან, იმ შემთხვევაში, თუ ოჯახის წევრები შეიტყობენ მათი კონვერტაციის ფაქტის შესახებ.[3]

საერთაშორისო არასამთავრობო ორგანიზაცია „Amnesty International“ საკუთარი 2018 წლის ანგარიშში ირანის შესახებ წერს, რომ ადამიანის უფლება, შეიცალოს საკუთარი რელიგია, ხშირად ირღვეოდა. მაგალითად, კონვერტირებული ქრისტიანების შემთხვევაში, სახეზე იყო ზედმეტად მკაცრი საპატიმრო ვადები (10-15 წელი), ასევე, ხშირ რეიდებს ექვემდებარებოდა მათი სალოცავი ადგილები.[4]

„Human Rights Watch“ საკუთარ 2017 წლის ანგარიშში ირანის შესახებ წერს, რომ მუსლიმური წარმომავლობის მქონე კონვერტირებული ქრისტიანები ხშირად წარმოადგენენ სამთავრობო ძალების მხრიდან სამიზნეებს. ასევე, საუბარი იყო ე.წ. სახლის ეკლესიების (ადგილები, სადაც კონვერტირებული ქრისტიანები ატარებენ წირვას, ლოცულობენ და ა.შ) დარბევის ფაქტებზე.[5]

„Freedom House“ ირანის შესახებ საკუთარ 2018 წლის ყოველწლიურ ანგარიშში წერს, რომ სამთავრობო ძალების მხრიდან ხშირია არა-მუსლიმური რელიგიური უმცირესობების მიმართ ძალადობის და დისკრიმინაციის ფაქტები. ხშირია კონვერტირებული ქრისტიანების დარბევის ფაქტები. გასული წლების განმავლობაში, ფიქსირდებოდა ე.წ. სახლის ეკლესიებზე განხორციელებული რეიდებისა და პასტორების დაკავების შემთხვევები.[6]

[1] United States Department of State, Annual report on religious freedom (covering 2017), available at

[accessed July 2 2018]

[2] United States Commission on International Religious Freedom, USCIRF Annual Report 2018,  available at

[accessed July 2 2018}

[3] United Kingdom: Home Office, Country Policy and Information Note – Iran: Christians and Christian converts, 27 February 2017, Version 3.0, available at:

[accessed 2 July 2018]

[4] Amnesty International, Amnesty International Report 2017/18 – Iran, 22 February 2018, available at:

[accessed 2 July 2018]

[5] Human Rights Watch, World Report 2017 – Iran, 12 January 2017, available at:

[accessed 2 July 2018]

[6] Freedom House, Freedom in the World 2018 – Iran, 19 January 2018, available at:

[accessed 2 July 2018]

ნიგერია. კონვერტირებული ქრისტიანების მიმართ დამოკიდებულება. აპრილი, 2018

ევროპის თავშესაფრის მხარდაჭერის ოფისი (EASO) 2017 წლის ივნისში გამოქვეყნებულ ანგარიშში ნიგერიის შესახებ წერს, რომ ქვეყნის რელიგიური დემოგრაფიის ზუსტი სტატისტიკა არ არსებობს. აშშ-ის ცენტრალური სადაზვერვო სამსახურის ინფორმაციით, ნიგერიის მოსახლეობის 50% მუსლიმია, 40% – ქრისტიანი და 10% ძირძველი რელიგიების მიმდევარი. აშშ-ის სახელმწიფო დეპარტამენტის ინფორმაციით, მკვლევართა უმეტესობა ქვეყნის მოსახლეობას ორ ნაწილად ჰყოფს – მოსახლეობის 50% მუსლიმია და 50% ქრისტიანი. ბევრი ნიგერიელი ძირძველი რელიგიის პარალელურად არის ან მუსლიმი ან ქრისტიანი. ზოგადად, ქვეყნის ჩრდილოეთ ნაწილში მცხოვრები ნიგერიელების უმეტესობა მუსლიმია, ხოლო სამხრეთ ნაწილში მცხოვრებთა უმრავლესობა ქრისტიანი. ქვეყნის ცენტრალურ ნაწილში, სადაც ჩრდილოეთისა და სამხრეთის კულტურები იკვეთება, ბევრი მომთაბარე ტომი მუსლიმია, ხოლო სხვა ტომები ქრისტიანები.

ნიგერიის კონსტიტუციის მიხედვით, მთავრობას ეკრძალება სახელმწიფო რელიგიის დაწესება და ინდივიდები თავისუფალნი არიან თავიანთ არჩევანში და შეუძლიათ დისკრიმინაციის გარეშე აირჩიონ და აღასრულონ ესა თუ ის რელიგია. მიუხედავად ამისა, ზოგიერთი რელიგიური და სხვა ჯგუფები აცხადებენ, რომ მთავრობა ყოველთვის ეფექტურად არ რეაგირებს რელიგიური მოტივით ჩადენილ დანაშაულზე, მსხვერპლთა რელიგიური კუთვნილების გამო. მუსლიმები და ქრისტიანები დისკრიმინაციაზე საუბრობენ იმ რეგიონებში, სადაც ისინი უმცირესობას წარმოადგენენ. ისინი ასევე, საუბრობენ ძალადობის საფრთხესა და სოციალურ გარიყულობაზე თუ ისინი შეიცვლიან ან უარს იტყვიან თავიანთ რწმენაზე.

ნიგერიაში კონფლიქტურ სიტუაციებს ხშირად უკავშირებენ რელიგიურ მოტივს, როგორც საერთაშორისო, ასევე ადგილობრივი მედია, თუმცა მკვლევარის აკინოლა ეიოდამე ოლოიოს მოსაზრებით, ასეთი მიდგომა ძალიან მარტივი ხედვაა. მისი თქმით, მიუხედავად იმისა, რომ კონფლიქტში შეიძლება რელიგიური ჯგუფები მონაწილეობდნენ, არ ნიშნავს იმას, რომ კონფლიქტის მიზეზი რელიგიაა. შიდა მუსლიმური დაპირისპირება და ძალადობა თითქმის ექსკლუზიურად ჩრდილოეთ ნიგერიისთვის დამახასითებელი ფენომენია, სადაც მუსლიმები უმრავლესობას წარმოადგენენ. კონფლიქტი ბოკო ჰარამთან არ არის მხოლოდ ტერორისტებისა და სახელმწიფოს შორის დაპირისპირება. ბოკო ჰარამის სამიზნეებს ასევე წარმოადგენენ მუსლიმები და მშვიდობიანი მოქალაქეები – როგორც ადგილობრივი მუსლიმები, ასევე ქრისტიანები სამხრეთის რეგიონებიდან. ქრისტიანებსა და მუსლიმებს შორის კონფლიქტი, ძირითადად, ჩრდილოეთ და ცენტრალური შტატებისთვისაა დამახასიათებელი.[1]

„Freedom House“ 2017 წლის ანგარიშში ნიგერიის შესახებ წერს, რომ რელიგიის თავისუფლება კონსტიტუციურად და სამართლებრივად დაცულია და მთავრობა, ძირითადად, პრაქტიკაშიც პატივს სცემს აღნიშნულ უფლებას. მიუხედავად ამისა, ზოგიერთ ინსტანციაში სახელმწიფო და ადგილობრივი მთავრობები აწესებენ გარკვეულ შეზღუდვებს რელიგიურ აქტივობებზე და შემოაქვთ დომინანტი აღმსარებლობა.[2]

კანადის იმიგრაციისა და ლტოლვილთა საბჭო ნიგერიაში კონვერტირებულთა მდგომარეობის შესახებ 2012 წლის ანგარიშში წერს, რომ „ჰაუსა-ფულანი“ და მსგავსი ჯგუფები ჩრდილოეთ ნიგერიაში თავს მიიჩნევენ ქრისტიანობისა და დასავლური კულტურის ნიგერიაში გავრცელების პრევენციის ბასტიონად. გამომდინარე იქიდან, რომ ისინი დასავლური კულტურის მზარდ გავლენას მათ ხალხზე „მძიმე შეშფოთების“ საფუძვლად მიიჩნევენ, ისლამიდან ქრისტიანობაზე კონვერტაციას ღალატის ტოლფას ქმედებად მიიჩნევენ. კონვერტირებულები გარიყულები ხდებიან თავიანთი საზოგადოებისგან და ეზღუდებათ სარგებელი და პატრონაჟი როგორც მთავრობისგან, ასევე მუსლიმი ნათესავებისგან და აქედან გამომდინარე, საფრთხეში იგდებენ თავს. ანგარიშში ნათქვამია, რომ სხვა სარწმუნო ინფორმაცია კანადის იმიგრაციისა და ლტოლვილთა საბჭოს მიერ ვერ იქნა მოძიებული. მკვლევარები გამოთქვამენ მოსაზრებას, რომ „ჰაუსა-ფულანი“ არის მუსლიმთა ქრისტიანების მიმართ არა-ტოლერანტულობის ყველაზე მძიმე ფორმის გამომხატველი.[3]

[1] European Union: European Asylum Support Office (EASO), EASO Country of Origin Information Report: Nigeria – Country Focus, June 2017, available at:

[accessed 10 April 2018]

[2] Freedom House, Freedom in the World 2017 – Nigeria, 2 June 2017, available at:

[accessed 10 April 2018]

[3] Canada: Immigration and Refugee Board of Canada, Nigeria: Treatment of Christians who convert to Islam; treatment of Muslims who convert to Christianity; information on state protection for mistreated religious converts, 8 November 2012, NGA104211.E, available at:

[accessed 10 April 2018]

პაკისტანი. კონვერტირებული ქრისტიანების მიმართ დამოკიდებულება. მარტი, 2018

ევროპის თავშესაფრის სისტემის მხარდაჭერის ოფისის მიერ, წარმოშობის ქვეყნის შესახებ ინფორმაციის საკითხთან დაკავშირებით, 2017 წლის ოქტომბერში გამართული შეხვედრის ანგარიშში, წარმოდგენილია ლონდონის აღმოსავლეთმცოდნეობის და აფრიკული კვლევების უნივერსიტეტის ფილოსოფიის დოქტორის, მეთიუ ნელსონის მიერ გაკეთებული პრეზენტაცია პაკისტანის შესახებ, სადაც აღნიშნულია, რომ პაკისტანის კანონმდებლობაში კონვერტირებული ქრისტიანების შესახებ მნიშვნელოვანი ხარვეზები არსებობს, რაც იმაში მდგომარეობს, რომ პაკისტანს კვლავ არ გააჩნია ნორმატიული აქტი მუსლიმთა განდგომის შესახებ. კანონმდებლობაში გაურკვეველია „რომელი კანონია წამყვანი იმ შემთხვევაში, როდესაც ვინმე ისლამს უარყოფს და ქრისტიანი ხდება?“; ამ შემთხვევასთან დაკავშირებით არანაირი კანონი არ არსებობს. ნელსონის თქმით, ეს შეიძლება კარგიც იყოს. მაგრამ ეს ასევე ნიშნავს იმას, რომ თავისუფალი რჩება სივრცე არაფორმალური ჩართულობისთვის. მაგალითად, საზოგადოების მხრიდან ისლამიდან ქრისტიანობაზე კონვერტირებულ პირთა დევნისთვის. მაგრამ, თუ პირს სურს პირადობის მოწმობის შეცვლა და ამავე დროს აცხადებს, რომ ის აღარ არის მუსლიმი, არაფორმალურად, მცირე მოლაპარაკების შედეგად, შეიძლება შეიცვალოს პირადობის მოწმობა. ეს არ არის ჩვეულებრივი მოვლენა, არც მარტივია, მაგრამ შესაძლებელია.

მეთიუ ნელსონმა აღნიშნა, რომ ბოლო წლებში, ტერორისტულმა ორგანიზაციებმა, ანტი-პაკისტანურმა თალიბანმა (TTP-Tehrik-i-Taliban Pakistan) და ჯამაათ-ულ-აჰრარმა, განახორციელეს თავდასხმები ქრისტიანებზე, მაგალითად 2015 წელს, პეშავარში მდებარე ტაძარში, ლაჰორის პარკში და ა.შ. მისი თქმით, ტერორიზმი კვლავ დიდ გავლენას მოახდენს ქრისტიანულ საზოგადოებაზე. მისი თქმით, ქრისტიანების და უფრო მეტად აჰმადიას წარმომადგენლების მიმართ ხშირად აღიძვრება ღვთისგმობის ბრალდებები, თუმცა აღნიშნული ბრალდებების ძირითად სამიზნეს სხვა მუსლიმები წარმოადგენენ. მთლიანობაში, პაკისტანში ღვთისგმობის შესახებ არსებული კანონები ძირითადად მუსლიმებზე ახდენს გავლენას.

არა პაკისტანის კანონით, არამედ ჩვეულებითი სამართლის მიხედვით, მუსლიმი ქალი არ უნდა გათხოვდეს არა მუსლიმ მამაკაცზე. პირს, რომელიც ისლამს უარყოფს და სხვა რელიგიაზე კონვერტირდება, განდგომილებაში დაადანაშაულებენ. არ არსებობს კანონი მოცემული შემთხვევის წინააღმდეგ, მაგრამ იგი ღვთისგმობის ბრალდებით ან შარიათის კანონის მიხედვით დაისჯება.[1]

ორგანიზაცია „ღია კარები – მსოფლიოში დევნილ ქრისტიანთა სამსახურში“ 2018 წლის ანგარიშში წერს, რომ პაკისტანში ქრისტიანების დევნა ძირითადად რადიკალური ისლამური ჯგუფების მხრიდან ხდება, რომლებიც პოლიტიკური პარტიების, არმიის და ხელისუფლების გავლენით ფართოვდებიან. ამ დროისათვის, აღნიშნული რადიკალური ისლამური დაჯგუფებები ათასობით მადრასას – ისლამურ საგანმანათლებლო ცენტრს ფლობენ, სადაც ახალგაზრდებს რელიგიური უმცირესობების, მაგალითად ქრისტიანების დევნას ასწავლიან, რაც ქრისტიანობაზე კონვერტირებულებს საფრთხის წინაშე აყენებს. თუმცა, საფრთხე ძირითადად ოჯახის წევრების მხრიდან მომდინარეობს, რადგან, ისლამიდან განდგომა სამარცხვინოდ ითვლება.

მაშინ, როდესაც ძველი ისტორიული ტაძრები შედარებით თავისუფლად ფუნქციონირებენ, ისინი მაინც მნიშვნელოვანი კონტროლის ქვეშ არიან და ხშირად ხდება მათზე თავდასხმები. ტაძრები, რომლებიც ჩართულები არიან პროპაგანდის და ინფორმაციის გავრცელების საქმიანობაში, დევნას განიცდიან, ხოლო ყველა ქრისტიანი ინსტიტუციონალურ დისკრიმინაციას აწყდება. ქრისტიანებისთვის განკუთვნილია ის საქმიანობები, რომლებიც „ბინძურ“ და „სამარცხვინო“ საქმიანობად ითვლება. ბევრი მორწმუნე კაბალური შრომის მსხვერპლი ხდება. პაკისტანში ღვთისგმობის შესახებ არსებული კანონების ძირითადი სამიზნე რელიგიური უმცირესობებია, უმეტესად კი ის ქრისტიანები, რომლებიც თავიანთი სარწმუნოების გავრცელებას ცდილობენ.

კონვერტირებულები, რომლებიც სალოცავად ან სხვა აქტივობებისთვის იკრიბებიან, დიდი რისკის ქვეშ არიან. მათ ყოველთვის თვალყურს ადევნებენ და ამოწმებენ. ისიც კი, ვინც შემთხვევით შეხვდება ამ კონვერტირებულებს, თვალყურის ობიექტები ხდება. პატარა ქალაქებსა და სოფლებში მცხოვრებ ქრისტიან მშობლებს, აიძულებენ რომ თავიანთი შვილები ისლამური განათლების მისაღებად ადგილობრივ მადრასებში გააგზავნონ, სადაც მათ ადრეულ ასაკში აიძულებენ ისლამის მიღებას.

ყოველწლიურად, დაახლოებით 700 გოგოს და ქალის გატაცება ხდება პაკისტანში. მათგან ზოგი სექსუალური ძალადობის, მუსლიმზე იძულებითი ქორწინების და ისლამის იძულებით მიღების მსხვერპლი ხდება. ღვთისგმობის ბრალდებით ქრისტიანების მკვლელობები კვლავ გრძელდება. 2017 წლის ივნისში ქრისტიანი კანალიზაციის მუშა დაიღუპა საავადმყოფოში, რადგან სამმა მუსლიმმა ექიმმა უარი განაცხადა მისთვის ხელის ხლებაზე, რადგან რამადანის მარხვის დროს მათ არ სურდათ ხელების დასვრა.[2]

ორგანიზაცია „ღია კარები – მსოფლიოში დევნილ ქრისტიანთა სამსახურში“ 2018 წლის ანგარიშში აღნიშნავს, რომ პაკისტანი ძალადობის მაჩვენებლის მიხედვით მსოფლიოს ქვეყნებს შორის მაღალ საფეხურზეა. პაკისტანელი პასტორი საბქათი აღნიშნავს, რომ „აქ ჩვენ ყოველთვის გვეშინია ადგილობრივ მეჩეთებში მოლების ქადაგებების. ისინი ახალგაზრდა მუსლიმ მამაკაცებს შთააგონებენ, რომ ჩვენი ახალგაზრდები აიძულონ, რომ სარწმუნოება შეიცვალონ და მუსლიმები გახდნენ. თუ კონვერტაცია მიზანია, გატაცება, გაუპატიურება, ძალადობა და მუქარები, ამ მიზნის განხორციელების საშუალებებია.“[3]

[1]  EASO – European Asylum Support Office: EASO COI Meeting Report: Pakistan; 16-17 October 2017; Rome

[accessed March 22, 2018]

[2] Open Doors World Watch Report 2018 WORLD WATCH LIST 2018 – Pakistan  https://www.opendoorsusa.org/christian-persecution/world-watch-list/pakistan/ [accessed March 22, 2018]

[3] The Open Doors World Watch Report 2018 WORLD WATCH LIST REPORT 2018

[accessed March 22, 2018]

ირანი – კონვერტირებული ქრისტიანების მდგომარეობა – ივლისი, 2017

აშშ-ის საერთაშორისო რელიგიის თავისუფლების კომისია 2017 წლის ანგარიშში ირანის ისლამური რესპუბლიკის შესახებ წერს, რომ ირანის მოსახლეობა 80 მილიონზე მეტია. აქედან 99% არის მუსლიმი, მათ შორის 90% შიიტი და 9% სუნიტი; რელიგიური უმცირესობა ირანში მოსახლეობის 1 პროცენტს შეადგენს და მოიცავს იარსანებს (დაახლოებით 1 მილიონი), ბაჰაებს (300 ათასზე მეტი), სხვადასხვა ქრისტიანულ დენომინაციებს (დაახლოებით 300 ათასი), ზოროასტრებს (30-35 ათასი), ებრაელებს (20 ათასი) და საბეან-მანდეანებს (5-10 ათასი).

ამავე ანგარიშში ნათქვამია, რომ სასტიკი ძალადობის სამიზნეები არიან რელიგიური უმცირესობები, განსაკუთრებით ბაჰაები, კონვერტირებული ქრისტიანები და სუნიტი მუსლიმები. 2016 წლის მაისში 4 კონვერტირებული ქრისტიანი დააპატიმრეს ეროვნულ უსაფრთხოებასთან დაკავშირებული ბრალდებებით იმ საქმიანობისთვის, რასაც ისინი ეწეოდნენ საოჯახო ეკლესიებში. მათ 6 წლამდე პატიმრობა ემუქრებათ. 2016 წლის დეკემბერში ისლამიდან კონვერტირებულ ქრისტიანს, რომელსაც 4 წლით პატიმრობა ჰქონდა მისჯილი, პატიმრობის ვადა გაუგრძელეს 6 თვით, რადგან სწორედ ამდენი ხნით ის მკურნალობდა სამედიცინო დაწესებულებაში და იმყოფებოდა საპატიმროს გარეთ.[1]

გაერთიანებული სამეფოს საშინაო საქმეთა ოფისი 2017 წლის 27 თებერვალს გამოქვეყნებულ ანგარიშში ქრისტიანებისა და კონვერტირებული ქრისტიანების შესახებ ირანში წერს, რომ შარიათის კანონი უკრძალავს მუსლიმებს სხვა რელიგიაზე კონვერტაციას და არ არის იმის შესაძლებლობა, რომ პირმა რელიგიური კუთვნილების ცვლილება დოკუმენტებში ასახოს.

ირანის ისლამური რესპუბლიკის კონსტიტუცია დაცულ რელიგიურ უმცირესობებად აღიარებს ებრაელებს, ზოროასტრიზმის მიმდევრებს და ქრისტიანობის ზოგიერთ დენომინაციას (ძირითადად მართლმადიდებელ ქრისტიანებს, რომლებიც ეთნიკურად სომხები ან ასირიელები არიან და თავს იკავებენ ქადაგებისგან. პროტესტანტები და ის ქრისტიანული დენომინაციები, რომლებიც მოწოდებული არიან ქადაგებისთვის და აქეზებენ კონვერტაციას, ამ ჯგუფში არ შედიან). აღნიშნულ უმცირესობებს თავიანთი რელიგიური მსახურების უფლება აქვთ. მიუხედავად ამისა, სახელმწიფოს მხრიდან ადგილი აქვს დისკრიმინაციის ფაქტებს, რადგან ყველა კანონი და რეგულაცია დაფუძნებულია შიიტური ისლამის კრიტერიუმებზე. ძალიან ბევრი ქრისტიანისთვის სირთულეს წარმოადგენს თავისუფალი და ღია ცხოვრება ირანში. ასეთი სახის დისკრიმინაცია გავრცელებულია მთელი ირანის მასშტაბით.

ქრისტიანები, რომლებიც კონვერტირდნენ ისლამიდან, არიან სახელმწიფოს მხრიდან ზიანის მიყენების რისკის ქვეშ, რადგან აღნიშნული ჯგუფის წევრები მიიჩნევიან განდგომილებად, რაც სისხლის სამართლის დანაშაულია ირანში. შარიათის კანონი კრძალავს ისლამიდან სხვა რელიგიაზე კონვერტაციას და შეუძლებელია რელიგიური კუთვნილების შეცვლა პირად დოკუმენტებში. კონვერტირებული ქრისტიანები წარმოადგენენ ფიზიკური თავდასხმების სამიზნეს; ისინი არიან ძალადობის, თვალთვალის, დაკავების, დაპატიმრების და საპატიმროებში წამებისა და არასათანადო მოპყრობის ობიექტები. ისლამიდან კონვერტირებული ქრისტიანები არიან დევნის რეალური რისკის ქვეშ. კონვერტირებულები, რომლებიც არიან რელიგიური ოჯახებიდან, შესაძლოა პრობლემებს წააწყდნენ თავიანთი ოჯახის მხრიდან, თუ ოჯახი გაიგებს კონვერტაციის შესახებ. აღნიშნული კატეგორიისთვის, გამომდინარე იქიდან, რომ არასათანადო მოპყრობის შიში დაკავშირებულია ხელისუფლებასთან, გადაადგილება ქვეყნის სხვა რეგიონში არ წარმოადგენს ეფექტურ გამოსავალს.[2]

„Amnesty International“ 2016/2017 წლების ანგარიშში ირანის ისლამური რესპუბლიკის შესახებ წერს, რომ რელიგიური უმცირესობების წევრები, მათ შორის ბაჰაები, სუფები, იარესანები, კონვერტირებული ქრისტიანები და სუნიტი მუსლიმები აწყდებიან დისკრიმინაციას საკანონმდებლო დონეზე და პრაქტიკაში განათლების, დასაქმებისა თუ რელიგიური მსახურების კუთხით. სახლის ეკლესიების რეიდებისას, ხელისუფლებამ დააპატიმრა ათობით კონვერტირებული ქრისტიანი, რომლებიც მშვიდობიანად იყვნენ შეკრებილები სალოცავად.[3]

„Freedom House“ 2017 წლის ანგარიშში ირანის ისლამური რესპუბლიკის შესახებ წერს, რომ ირანში მოსახლეობის უმრავლესობა შიიტი მუსლიმია. კონსტიტუცია რელიგიურ უმცირესობად აღიარებს მხოლოდ ზოროასტრებს, ებრაელებს და ქრისტიანების ზოგიერთ დენომინაციას. ანგარიშში ნათქვამია, რომ კონვერტირებული ქრისტიანების დარბევა გრძელდება. გასული წლების განმავლობაში რიგი არაოფიციალური სახლის ეკლესიებში მოეწყო რეიდები და მოხდა პასტორების დაკავება.[4]

„Human Rights Watch“ 2017 წლის ანგარიშში ირანის ისლამური რესპუბლიკის შესახებ წერს, რომ მუსლიმური წარმომავლობის მქონე კონვერტირებული ქრისტიანები კვლავ წარმოადგენენ უსაფრთხოების ძალების სამიზნეს. ასევე მათ სამიზნეს წარმოადგენენ „სახლის ეკლესიები“, სადაც ხალხი სალოცავად იკრიბება.[5]

[1] United States Commission on International Religious Freedom, USCIRF Annual Report 2017 – Tier 1: USCIRF-recommended Countries of Particular Concern (CPC) – Iran, 26 April 2017, available at:

[accessed 12 July 2017]

[2] United Kingdom: Home Office, Country Policy and Information Note – Iran: Christians and Christian converts, 27 February 2017, Version 3.0, available at:

[accessed 12 July 2017]

[3] Amnesty International, Amnesty International Report 2016/17 – Iran, 22 February 2017, available at:

[accessed 12 July 2017]

[4] Freedom House, Freedom in the World 2017 – Iran, 15 April 2017, available at:

[accessed 12 July 2017]

[5] Human Rights Watch, World Report 2017 – Iran, 12 January 2017, available at:

[accessed 12 July 2017]

ქურთისტანი – კონვერტირებული ქრისტიანების მდგომარეობა – ივლისი, 2017

2012 წელს, ერაყის შესახებ გაეროს ლტოლვილთა უმაღლესი კომისარიატის (UNHCR) მიერ გაცემულ სახელმძღვანელო პრინციპებში აღნიშნულია, რომ ერაყის კონსტიტუცია აღიარებს, როგორც რელიგიის თავისუფლებას, ისე ისლამის პრინციპების დაცვას, რომელიც, ბევრი მუსლიმი მეცნიერის მიხედვით, ისლამიდან განდგომის შემთხვევაში, მოიცავს სიკვდილით დასჯას. ერაყის სისხლის სამართლის კანონმდებლობა არ კრძალავს ისლამიდან ქრისტიანობაზე (ან სხვა რელიგიაზე) კონვერტაციას, მაგრამ პირადი სტატუსის სამართალი იურიდიულად არ აღიარებს რელიგიის შეცვლას. ეს აშკარა წინააღმდეგობები ჯერ არ არის გამოცდილი სასამართლოს მიერ, რის გამოც, ისლამიდან კონვერტირების შემთხვევაში, პირის სამართლებრივი მდგომარეობა გაურკვეველია. კონვერტაციის შედეგად პირი შეიძლება წააწყდეს ისეთ სირთულეებს, როგორიცაა დოკუმენტების მიღება, დაქორწინება და ბავშვების ქრისტიანულ სკოლაში დარეგისტრირება.

ზოგადად გავრცელებული რელიგიური არა ტოლერანტობის გამო, მტრული განწყობაა მათ მიმართ, ვინც ისლამზე უარს ამბობს; შესაბამისად, მუსლიმი, რომელიც ქრისტიანობას მიიღებს, თავისი ოჯახიდან თუ თემიდან განდევნილი იქნება. ბევრ რელიგიურ და პოლიტიკურ ლიდერს კი სჯერა, რომ ისლამის  უარყოფა სიკვდილით ისჯება, მათ სწამთ, რომ ამგვარი მუსლიმების სიკვდილით დასჯა რელიგიური მოვალეობაცაა.

მაშინ როცა, ერაყში, არ არსებობს შარიათის სასამართლო, რომელიც სიკვდილით დასჯიდა ისლამიდან განდგომილებს, ინდივიდუალური პირები თავის თავზე იღებენ ინიციატივას და თავს ესხმიან კონვერტირებულ პირებს. ასევე გაუგებარია, თუ როგორ უმკლავდება ერაყის სამართლებრივი სისტემა მსგავს შემთხვევებს, რადგან ერაყის კონსტიტუცია და კანონები მოიცავენ ურთიერთსაწინააღმდეგო დებულებებს.

აშშ-ს სახელმწიფო დეპარტამენტის 2014 წლის ინფორმაციით, პირადი სტატუსის სამართალი და რეგულაციები მუსლიმებს უკრძალავს სხვა რელიგიაზე გადასვლას და იმ შემთხვევაში, თუ ერთ-ერთმა მშობელმა მიიღო ისლამი, არასრულწლოვანი ბავშვი ავტომატურად გადადის ისლამზე. კონვერტაციის აღნიშნული  პოლიტიკის შედეგად, ერაყის ქურთისტანში, დაზარალდა რამდენიმე ქრისტიანი მარტოხელა მშობლისგან შემდგარი ოჯახი. ზოგიერთი მარტოხელა მშობელი თავის არასრულწლოვან შვილთან ერთად გაიქცა ქვეყნიდან, რათა არ მომხდარიყო ბავშვების კონვერტაცია.[1]

დანიის იმიგრაციის სამსახურის მიერ 2016 წელს გამოქვეყნებულ ანგარიშში, რომელიც მოიცავს, 2015 წლის 26 სექტემბრიდან 6 ოქტომბრამდე პერიოდში, ქურთისტანის რეგიონის ქალაქ ერბილში განხორციელებულ ფაქტების დამდგენი მისიის ანგარიშს, აღნიშნულია, რომ კონვერტაციის კუთხით კანონმდებლობა დისკრიმინაციული ხასიათისაა, ვინაიდან მუსლიმებს არ აქვთ უფლება შეიცვალონ რელიგია, თუმცა სხვა რელიგიიდან ისლამზე გადასვლა ნებადართულია. ანგარიშში ნათქვამია, რომ იყო შემთხვევები, როდესაც ადამიანები, კონვერტაციის გამო მოკლულნი იქნენ. როდესაც ფაქტების დამდგენმა მისიამ კონკრეტული მაგალითის შესახებ სხვადასხვა წყაროს დაუსვა კითხვა, მათ მოიყვანეს მღვდელი აბდულლაჰის მაგალითი, რომლის მოკვლაც უცხო პირებმა სამჯერ სცადეს და რომელიც, შემდეგში, დააკავა ასაიშმა (ქურთისტანის უსაფრთხოების ძალები). წყაროების თქმით, რამდენადაც მათთვის ცნობილია, საბოლოოდ, მღვდელი გაიქცა ევროპაში, რათა მოეთხოვა თავშესაფარი.

წყაროებმა ასევე განაცხადეს, რომ აღნიშნული საკითხი ძალიან აქტუალურია ერაყში, განსაკუთრებით კი, ბოლო რამდენიმე კვირის მანძილზე, ვინაიდან ერაყის პარლამენტმა მიიღო ახალი კანონი, რომელიც „ეროვნული იდენტობის დამადასტურებელი მოწმობის კანონის“ ნაწილია და შერეულ ოჯახებში არსებულ ბავშვებს აიძულებს მიიღონ ისლამი.[2]

ამერიკული ახალი ამბების ვებგვერდის „CNSNews.com“-ის მიერ 2016 წლის 2 ნოემბერს გამოქვეყნებულ სტატიაში მოთხრობილია, კონვერტირებული ქურთი ქრისტიანი  ეკლესიის ლიდერის ამბავი, რომელმაც ანონიმურად დარჩენა ამჯობინა. „World Watch Monitor“-თან (მსოფლიოს მასშტაბით, აშუქებს იმ ქრისტიანების ამბებს, რომლებიც საკუთარი აღმსარებლობის გამო ზეწოლას განიცდიან) ინტერვიუში, ქრისტიანმა ეკლესიის ლიდერმა განაცხადა, რომ ჩრდილოეთ საფრანგეთში, ლტოლვილთა ბანაკში ცხოვრებისას, მუსლიმების მხრიდან იღებდა მუქარებს, ისინი ეუბნებოდნენ: „შენ ქურთი ხარ და თან ქრისტიანი? გრცხვენოდეს! ალჟირელებს და მაროკოელებს ვეტყვით, რომ მოგკლან“.

ასევე, ცუდი იყო  კონვერტირებულთათვის ქურთისტანში ცხოვრება. მისი თქმით, ქრისტიანობის ქუჩაში ღიად ქადაგების გამო, იგი დააკავეს და სცემეს – „მეჩეთებში იმამები ჩემზე, მამაჩემზე და ჩემს პატარა ძმაზე, რომელიც ასევე ქრისტიანი გახდა, ლაპარაკობდნენ. იმამები, მეჩეთში ქადაგებისას, მიკროფონში ჩვენზე ამბობდნენ – ისინი ქაფირები (ურწმუნოები) არიან და უნდა მოკვდნენ – მამაჩემს [რომელიც მუსლიმია] ამის რცხვენოდა“. მისივე თქმით, იმამები მათ ისრაელის და ამერიკელების მონებად მოიხსენიებდნენ.

სტატიაში აღნიშნულია, რომ ქრისტიანი ეკლესიის ლიდერი საფრანგეთში დარჩენას არ აპირებს და თავშესაფარს, ამჟამად, ბრიტანეთში ითხოვს.[3]

2017 წლის 5 თებერვალს, ქურთული მედია საშუალება „Rudaw“-ის მიერ გამოქვეყნებულ სტატიაში აღნიშნულია, რომ ქურთისტანის რეგიონში მცხოვრებმა ზოროასტრიზმის წარმომადგენლებმა, ისლამის ქურთი მქადაგებლის წინააღმდეგ, შეიტანეს ოფიციალური საჩივარი, რომელმაც, მათი თქმით, გასცა განკარგულება, რომ ისლამამდე არსებულ რელიგიებზე კონვერტირებული პირები უნდა იქნენ მოკლულნი, თუ რელიგიის შეცვლიდან რამდენიმე დღეში არ მოინანიებენ თავიანთ საქციელს. საინფორმაციო საშუალება BBC-ის სპარსულ ენოვან არხზე, მალა ჰასიბმა, რომლის მიმართაც შეტანილია აღნიშნული საჩივარი, ისაუბრა იმის თაობაზე, რომ ისლამურ სახელმწიფოს წინააღმდეგ მიმდინარე ომის ფონზე, ზოგიერთი ქურთი ახალგაზრდა ტოვებს ისლამს და გადადის ზოროასტრიზმზე ან ქრისტიანობაზე. მისი თქმით, ისლამური სახელმწიფოს მიერ ისლამის ზოგიერთი მახასიათებლის გამოყენება არ ნიშნავს, რომ ის წარმოადგენს რელიგიას, ვინაიდან  იგი მოკლებულია სიბრძნეს. BBC-ის ჟურნალისტის შეკითხვაზე, რომ ასობით ქურთი მუსლიმი იცვლის რელიგიას და გადადის ან ქრისტიანობაზე, ან ზოროასტრიზმზე, ჰასიბი პასუხობს, რომ „ისლამური წესის მიხედვით, მათ აქვთ სამი დღე იმისთვის, რომ დაფიქრდნენ საკუთარ საქციელზე. თუ ისინი მოინანიებენ და უარყოფენ ახალ რელიგიას, კარგია, მაგრამ თუ არ დაუბრუნდებიან ისლამს, ისინი მიიჩნევიან სარწმუნოებიდან განდგომილებად და უნდა მოკლა. მათი სასჯელი, სიკვდილით დასჯაა“.

2015 წელს ქურთისტანის რეგიონმა მიიღო კანონი, რომელიც იცავს სხვადასხვა რელიგიური და ეთნიკური ჯგუფების უფლებებს და რომლის მიხედვითაც, რელიგიის მიმდევრებს აქვთ უფლება, გამოხატონ და შეასრულონ საკუთარი რელიგიური რიტუალები და ასევე, ააშენონ სალოცავები.

ქურთისტანის რელიგიურ საქმეთა სამინისტროს ზოროასტრების წარმომადგენლის ავათ ჰუსსამადდინ ტაიბის განცხადებით, სწორედ აღნიშნული კანონის მიღების გამო, ისინი თავისუფლად ასრულებენ საკუთარ რელიგიურ რიტუალებს და მათ არავისთვის შეუქმნიათ საფრთხე.

საჩივრის შეტანის შემდეგ, როგორც ტაიბმა განაცხადა, სულეიმანიაში გამართულ პრეს კონფერენციაზე, აღნიშნული კანონი არ მიემართება ერთი რელიგიიდან მეორე რელიგიაზე გადასვლის საკითხს. მიუხედავად ამისა, ქურთისტანის სასამართლოებში, არ დაფიქსირებულა რომელიმე პირის წინააღმდეგ, რელიგიის შეცვლის გამო, საქმის აღძვრის შემთხვევები.

ტაიბის განცხადებით, სწორედ სპარსულ ენოვან BBC-ზე მიცემული ინტერვიუს შემდეგ შეიტანა ჰასიბის წინააღმდეგ საჩივარი, თუმცა, მისივე თქმით, ჰასიბმა აღნიშნული მოსაზრება ბევრგან დააფიქსირა, მათ შორის მეჩეთებში ქადაგებისას და ქურთულ გაზეთებთან ინტერვიუებში. ტაიბის განცხადებით, ჰასიბის ნათქვამი იყო ტოლერანტობის და ქურთისტანში თანაარსებობის წინააღმდეგ მიმართული, რის გამოც, ქურთისტანის რელიგიურ საქმეთა სამინისტრომ მწუხარება გამოთქვა ისლამური მქადაგებლის მხრიდან მსგავსი კომენტარის გაკეთების გამო.

ტაიბი ითხოვს, რომ ჰასიბს ჩამოერთვას მეჩეთებში ქადაგების უფლება, მოიხადოს ბოდიში და შეეფარდოს სათანადო სასჯელი.[4]

საერთაშორისო რელიგიური თავისუფლების შესახებ აშშ-ს კომისიის (USCIRF) მიერ 2017 წელს გამოქვეყნებულ ანგარიშში, რომელიც ეხება 2016 წელს მიმდინარე მოვლენებს, აღნიშნულია, რომ ქურთისტანის რეგიონი, რელიგიის თავისუფლების კუთხით, უმცირესობებისთვის წარმოადგენს სამოთხეს. ქურთისტანის მთავრობამ უმცირესობებთან მიმართებაში გადადგა პოზიტიური ნაბიჯები, რამდენადაც მიიღო უმცირესობების უფლებების დაცვის შესახებ კანონი, რომელიც მიზნად ისახავს რელიგიის თავისუფლების დაცვას და რელიგიური ნიშნით დისკრიმინაციის აკრძალვას, ასევე, დანიშნა რელიგიური წარმომადგენლობები და სცადა, რელიგიური ნიშნით, პეშმერგას (ქურთული შეიარაღებული ძალების) გამრავალფეროვნება. ქურთისტანის კონსტიტუციის პროექტი მოიცავს შარიათს, როგორც კანონმდებლობის ერთ-ერთ წყაროს, მაგრამ, ერაყის კონსტიტუციისგან განსხვავებით, არ კრძალავს ისეთ კანონმდებლობას, რომელიც არღვევს ისლამს და აღიარებს არა მუსლიმთა უფლებებს. გარდა ამისა, ქურთისტანის პარლამენტის 111 წევრს შორის ხუთი ადგილი უკავია თურქმენებს, ხუთი ასირიელებს, ქალდეველებს და სირიელებს. რელიგიური უმცირესობების თქმით, მართალია ქურთისტანში არსებული კანონები არ არის აშკარად დისკრიმინაციული, თუმცა ისინი არ ავალდებულებენ უმცირესობების უფლებების დაცვას და სასამართლო სისტემა ქურთი მოსახლეობის სასარგებლოდ მოქმედებს.

ქრისტიანული თემი აღიარებს ქურთისტანის მიერ გაღებულ ძალისხმევას, რათა დაიცვას ისინი ისლამური სახელმწიფოსგან. ქურთისტანის მთავრობამ ქრისტიანულ თემს გამოუყო თანხა ეკლესიების ასაშენებლად, თუმცა აშენების ნებართვა ცენტრალური დასახლებებისგან მოშორებით მისცა. ასირიული თემის განცხადებით, ქალაქ დაჰუკში, ეთნიკურად ქურთების მხრიდან ადგილი ჰქონდა მათი კუთვნილი მიწების მითვისებას.[5]

USCIRF-ის ანგარიშში, ასევე, აღნიშნულია, რომ ქურთულ ხელისუფლებას ადანაშაულებენ სადავო ტერიტორიებზე არსებული ეთნიკურად მრავალფეროვანი ტეროტორიების „ქურთიზაციის“ მცდელობაში.[6]

აშშ-ს სახელმწიფო დეპარტამენტის მიერ ადამიანის უფლებების შესახებ 2016 წელს  გამოქვეყნებულ ანგარიშში აღნიშნულია, რომ 2015 წლის ოქტომბერში ქვეყნის პარლამენტმა მიიღო „ეროვნული იდენტობის დამადასტურებელი მოწმობის კანონი“, რომელიც ძალაში თებერვალში შევიდა. კანონი უფლებას არ აძლევს არა მუსლიმებს, რომ თავად მოახდინონ საკუთარი ეთნიკური ჯგუფისადმი კუთვნილების იდენტიფიცირება და არც მუსლიმებს რთავს ნებას შეიცვალონ აღმსარებლობა. ანგარიშში აღნიშნულია, რომ ქურთისტანის ხელისუფლების მხრიდან, უმცირესობების მისამართით, ფიქსირდებოდა დისკრიმინაციის შემთხვევები, მათ შორის იყვნენ თურქმენები, არაბები, იეზიდები, შაბაკები და ქრისტიანები, აღნიშნულ ქმედებებს ადგილი ჰქონდა, როგორც სადავო ტერიტორიებზე, ისე ქურთისტანის რეგიონის სამ პროვინციაში.[7]

 

[1] UK Home Office: Country Information and Guidance Iraq: Religious minorities, August 2016 (available at ecoi.net)

 (accessed 27 July 2017)

[2] DIS – Danish Immigration Service: The Kurdistan Region of Iraq (KRI); Access, Possibility of Protection, Security and Humanitarian Situation; Report from fact finding mission to Erbil, the Kurdistan Region of Iraq (KRI) and Beirut, Lebanon, 26 September to 6 October 2015, 12 April 2016 (available at ecoi.net)

(accessed 28 July 2017)

[3] CNS News: Kurdish Christian Reports Receiving Death Threats from Muslims in a French Refugee Camp, 2 November 2016, available at: http://www.cnsnews.com/news/article/lauretta-brown/kurdish-christian-reports-receiving-death-threats-muslims-french-refugee (accessed 25 July 2017)

[4] Rudaw: Converts must die: Kurdistan’s Zoroastrians outraged by Islamic preacher, February 5 2017, available at: http://www.rudaw.net/english/kurdistan/050220171 (accessed 25 July 2017)

[5] United States Commission on International Religious Freedom, USCIRF Annual Report 2017 – Tier 2 countries – Iraq, 26 April 2017, available at: http://www.refworld.org/docid/59072f3d130.html [accessed 27 July 2017]

[6] USCIRF – U.S. Commission on International Religious Freedom: Annual report 2017, available at: http://www.uscirf.gov/news-room/press-releases/uscirf-releases-2017-annual-report (accessed 25 July 2017)

[7] United States Department of State, 2016 Country Reports on Human Rights Practices – Iraq, 3 March 2017, available at: http://www.refworld.org/docid/58ec8a234.html [accessed 27 July 2017]